• 35090 |
  • 1393/06/08 |
  • 16:16
وبلاگ پیام آریایی

حذف القاب و دور شدن از رسم عربی

حضور مهر ظهور بندگان حضرت مستطاب اجـل اکـرم اشرف امنع اعظم اقای رضا خان پهلـوی سردارسپه وزیر جنگ و رئیس الوزرا و فرماندهء کل قـوا دامت عظمه

چند روز قبل آقا جمال عریضه ای به حضور حضرت اشرف (رضاخان پهلوی) فرستاده بود پاکت بزرگ و عنوان روی آن این طور نوشته بود:

" حضور مهر ظهور بندگان حضرت مستطاب اجـل اکـرم اشرف امنع اعظم اقای رضا خان پهلـوی سردارسپه وزیر جنگ و رئیس الوزرا و فرماندهء کل قـوا دامت عظمه".

در تمام طول پاکت یک عنوان بود٬ چند کلمه هم که جا نداشت بالای سطر نوشته شده بود.

عریضه تقدیم شد فرمودند: روی پاکت که این باشد توی پاک چه خواهد بود!
بلافاصله عدل الملک معاون رئیس الوزرا را احظار و مقرر فرمودند به همه اعلان و ابلاغ کند که ذکر عناوینی که تاکنون در خطاب به من به کار برده می شد بکلی موقوف است٬ از این ساعت از لقب "سردارسپه" که دارم صرف نظر میکنم روی پاک فقط بنویسند رضا خان پهلوی و امر فرمودند هر پاکتی که عنوانی غیر از این داشته باشد برای صاحبش برگردانید.
{خاطرات سلیمان بهبودی صفحه ۱۲۲}

در سال ۱۳۰۴ لوایحی به تصویب مجلس شورای ملی رسید که بر اساس آن استفاده از القاب گذشته منسوخ و انتخاب نام خانوادگی برای کلیه اتباع ایران اجباری گردید.
حذف عناوین اضافی از اسامی از جمله: خان، میرزا، سلطنه، دوله، سید و ... در ایران به اجرا در آمد و ادارات (در نوشتن نامه ها و احکام)، نشریات در مطالب خود و نیز مراکز صدور شناسنامه مکلف به اجرای آن شدند و در مکاتبات رسمی و نطقها نیز بکار بردن القاب و عناوین جز«آقا» و «بانو» برای خطاب کردن ممنوع شد. هنگام خطاب کردن وزیران و نخست وزیر، قرار دادن واژه "جناب" بر نام آنان بلا مانع (نه اجبار) اعلام شده بود و تاکید شده بود که در صورت بکار بردن جناب، آقا و بانو حذف شود و دو لقب با هم بکار برده نشود که غلط دستوری است.
متعاقب این اقدام، نیز تعیین نام خانوادگی برای افرادی که اسم پدر خود را به عنوان نام خانوادگی به کار می بردند اجباری شد که بازگشتی به رسم ایران عهد باستان و دور شدن از رسم عربی بود که اعراب نام پدر و پدربزرگ را پس از نام اول بکار می برند. همچنین توصیه شد که بر نوزادان ترجیحاً نام های پارسی گذارده شود.

چاپ خبر